بارداری و IBD :

اگر شما بیماری کرون و یاکولیت اولسروز دارید و می خواهید که بچه دار شوید ، احتمالا سوالات زیادی خواهید داشت:

  • آیا میتوانم حامله شوم؟
  • آیا حاملگی بیماری IBD مرا بدتر می کند؟
  • آیا بیماری و یا داروهایی که مصرف می کنم موجب آسیب رسیدن به بچه ام می شود؟
  • آیا قادر به شیر دادن خواهم بود؟

بیماری هر فرد متفاوت است هر تصمیمی که می گیرید که شامل بارداری نیز است، باید با همکاری متخصصین گوارش و متخصص زنان و زایمان گرفته شود. ما در اینجا اطلاعات کلی را در اختیار شما قرار می دهیم:

به طورکلی، خانم هایی با بیماری کرون و کولیت اولسروز که در حال بهبود هستند می توانند به سادگی زنان هم سن خود حامله شوند. زنان با IBD فعال ممکن است دشواری بیشتری برای حاملگی داشته باشند. زنانی که عمل جراحی در لگن داشته اند به ویژه داشتن کولکتومی یا یک کیسه J، میزان باروری کمتری دارند.

اگر مردی دارای IBD  باشد، باروری وی همانند مردم عادی می باشد . اگرچه بعضی بیماری های فعال و داروهای خاص مثل Sulfasalazine (azulfidine) می تواند روی مقدار و کیفیت اسپرم تاثیر بگذارد. مردی که داروی Sulfasalazine دریافت میکند و قصد دارد که با همسرش بچه دار شود باید با تایید دکترش نوع دیگری از 5-ASA را مصرف کند. برای سه ماه قبل از تصمیم به بچه دار شدن، مردان این همسران باید از مصرف Methotrexate خودداری کنند.

سیگار کشیدن را نیز باید قطع کنید . همچنین زنان نباید به مدت 3 تا 6 ماه قبل از بارداری، زمان بارداری و یا زمان شیردهی از  Methotrexate استفاده کنند ( به علت عوارض سمی آن روی جنین در حال رشد و یا بچه تازه متولد شده )

تاثیر حاملگی بر زنان با IBD :

زنان در زمان قبل از بارداری باید در زمان فروکش بیماری باشند. زمانی که بیماری در حال عود است، بیمار به تازگی درمان جدیدی را شروع کرده و یا درحال دریافت داروهای استروئید است، بارداری مناسب نیست. اگر خانمی درحال حاضر باردار است، باید درمان خود را ادامه دهد حتی اگر استروئید مصرف می کند (اگرچه پزشک وی دوز استروئید را کاهش میدهد). مصرف داروی Methotrexate باید متوقف شود . بعضی زنان مصرف دارو هایشان را زمانی که متوجه حاملگی شان می شوند ، قطع می کنند چرا که نگران صدمه زدن به فرزندانشان هستند. باید توجه داشت اگر بیماری عود کند، دوباره تحت کنترل گرفتن آن بسیار دشوار است و این مسئله می تواند برای بچه زیان آور باشد.

در بعضی موارد، IBD بهبود پیدا میکند . این بدان دلیل است که در هر حاملگی ، بدن سیستم ایمنی را به منظور جلوگیری از نپذیرفتن جنین سرکوب می کند . در زنان با IBD ، این پدیده معمولا باعث فروکش بیماری می شود. مطالعه ای که در مورد زنان با بیماری کرون انجام شده نشان میدهد که حاملگی ممکن است از عود بیماری در آینده جلوگیری کند و نیاز به عمل جراحی را کاهش دهد. این مسئله به هورمونی که در زمان حاملگی در زنان تولید می شود (ریلکسین) مربوط است، این هورمون از انقباض های پیش از موعد در رحم جلوگیری میکند . همچنین ریلکسین ممکن است از تشکیل بافت زخمی در بیماران کرون که نیاز به جراحی دارد، جلوگیری کند. لازم است که خانم ها بدانند که نباید از حاملگی به عنوان یک درمان برای عودهایشان  استفاده کنند. حتی اگر حاملگی های قبلی باعث فروکش بیماری شده است.

تاثیرات IBD روی حاملگی، زایمان و پرورش جنین چیست؟

معمولا زنان با IBD، بارداری سالم و نوزادان سالمی دارند. احتمال عوارض حاملگی برای این زنان نسبت به زنان بدون IBD بیشتر است حتی اگر بیماری آنان در حال فروکش باشد. این عوارض عبارتند از : سقط جنین، زایمان زود هنگام و عوارض زایمان. در حالی که در جمعیت عمومی از هر 6 نفر ، 1 نفر خطر سقط جنین را دارد، این مقدار در زنان با بیماری IBD کمی بیشتر است.

همه ی زنان با IBD  باید مراقبت شبیه به زنان با ریسک بالا را دریافت کنند.

داروهای IBD در زمان بارداری :

در بیشتر مواقع، برنامه دارویی در زمان حاملگی به همان صورت قبل اجرا می شود. اگر شرایط بیمار تغییر کند، داروها و یا مقدار دوز آن تغییر خواهد کرد. خلاصه ای از داروهایی که بیشترین استفاده را دارند:

  • آمینوسالیسیلات: (Azulfidine ) Sulfasalazine و ترکیبات دیگر 5-ASA مثلmezalazine ،Balsalazide ،olsalazine ، عوارض را افزایش نمی دهد و به جنین صدمه ای نمی رساند. ممکن است که Sulfasalazine موجب حالت تهوع و سوزش معده شود اما  از آن جایی که Sulfasalazine اسید فولیک را کاهش می دهد، زنان باید روزانه حداقل mg2 فولیک اسید مصرف کنند. زنان در زمان مصرف ترکیبات 5-ASA می توانند شیر بدهند.
  • کورتیکواستروئیدها: پردنیزولون و کورتیکواستروئیدها خطری در طول حاملگی ندارد. اگرچه بهتر است که زنان در شروع و اوایل بارداریشان از استروئیدها استفاده نکنند. اگر زنی در زمان مصرف استروئیدها حامله شود پزشک معمولا سعی می کند که دوز آن را کاهش دهد. نوزادانی که از شیر مادرانی که دوزهای متوسط تا بالایی از پردنیزلون را دریافت می کنند استفاده می کنند باید توسط یک پزشک متخصص اطفال پیگیری شوند.
  • ایمنومدولاتور (سرکوب کننده سیستم ایمنی )

الف.Azathioprine (Imuran) 6-mercaptopurine (6- mp, purinethol), ، Cyclosporine A (Sandimmune, Neoral)

ب.در دوزهای استاندارد برای زمان بارداری کم خطر می باشند. هر دو نفر (مرد و زن) باید از مصرف Methotrexate خودداری کنند.

بیولوژیک :

پ.Infiliximab(Remicade),adalimumab(humira),certolizumab(cimzia)ترکیبات بیولوژیکی هستند که برای هر دو، بیماران کرون و کولیت اولسروز (فقط Infiliximab) استفاده می شوند همه این داروها کم خطر محسوب می شوند. این ترکیبات در شیر مادر ظاهر نمی شوند . اما Infiliximab adalimumab هردو در دوزهای بالا در اواخر حاملگی به جفت راه پیدا می کنند. به همین علت معمولا پزشک آخرین دوز را در اواسط دوره ی سه ماهه سوم بارداری تجویز می کند.

  • آنتی بیوتیک ها : در صورت امکان باید در زمان حاملگی از مصرف آنها پرهیز شود.
  • تالیدومید: به علت ایجاد نقص در زمان تولد وسقط جنین هرگز نباید در زمان حاملگی از آن استفاده شود
روشهای تشخیص در زمان حاملگی :

روشهای تشخیص زیادی وجود دارند مانند: کولونوسکوپی ، سیگموئیدوسکوپی ، آندوسکوپی از طریق دهان (بالا) ، بیوپسی رکتوم و سونوگرافی شکم که می توانند بدون خطر در زمان حاملگی انجام شوند.

سی تی اسکن و X-ray های استاندارد نباید در زمان بارداری انجام شوند مگر اینکه یک فوریت پزشکی باشد . ام آر آی را می توان بدون خطر در زمان بارداری انجام داد، البته باید از استفاده از گادولینیوم در سه ماهه اول حاملگی پرهیز شود.

تاثیرات جراحی قبل و زمان بارداری:

برداشتن روده قبل از حاملگی هیچ تاثیر منفی روی حاملگی زنان با بیماری کرون ندارد. همچنین زنان می توانند دوران بارداری موفقی را بعد آناستوموز ایلئوآنال تجربه کنند (روشی که در آن قسمتی از روده و مقعد برداشته می شوند و بخش آخر روده ی کوچک به مقعد وصل می شود)

به نظر می رسد زنانی که بیماری کرون و یا کولیت اولسروز دارند و تحت عمل جراحی ileostomies با کیسه ی J قرار میگیرند آمار باروری کمتری دارند. اگر این عمل برای شما ضروری نیست و برای بچه دار شدن برنامه دارید، یا دکترتان درباره ی بهترین زمان بندی برای چنین عمل هایی صحبت کنید.

زنانی که در گذشته عمل ileostomy داشته اند، ممکن است که در زمان بارداری دچار افتادگی و یا انسداد ileostomy شوند. منتظر ماندن به مدت 1 سال بعد از عمل برای حامله شدن این احتمال را کاهش می دهد.

زنانی که بیماری کرون دارند، اگر در زمان تولد بچه در اطراف مقعد و یا واژن فیستول (مجرای غیر عادی ) یا آبسه ( تجمع چرک ) دارند باید سزارین شوند .

هرگونه عمل جراحی شکمی برای جنین خطرناک است هرچند که عمل های جراحی مدرن و امروزی نشان میدهد که این پروسه ها بدون خطر انجام می شوند.

نیازهای غذایی در زمان حاملگی:

همه زنان باردار ( شامل زنان با IBD) باید از یک رژیم غذایی مناسب استفاده کرده و تمام ویتامین هایی که قبل از حاملگی مصرف می کردند را ادامه بدهند. این موارد شامل مصرف فولیک اسید نیز است که از اسپنا بیفیدا ( شکاف ستون فقرات) و عوارض زایمان جلوگیری می کند. مصرف فولیک اسید (روزانه mg2 ) به ویژه برای زنان که Sulfasalazin  استفاده می کنند (این دارو مانع جذب فولیک اسید می شود) مهم است.

انتقال IBD به جنین:

این احتمال وجود دارد اما وقوع آن حتمی نیست که والدینی با IBD ، فرزندی با این بیماری داشته باشند. اگر یکی از والدین بیماران کرون یا کولیت اولسروز داشته باشد. احتمال داشتن این بیماری برای بچه تقریبا 2 تا 9 درصد می باشد اما اگر هم پدر و هم مادر بیماری IBD داشته باشند، این احتمال برای فرزند تا 36% میرسد.